hai đứa con mồ côi của anh Trần Văn Lý-một thợ rừng bị thiệt mạng trong trận lũ hôm 3-10-2010 Tháng Mười 30

Thẻ

Phòng chống lũ lụt: Hãy bắt đầu bằng sinh mạng và số phận con người!

hai đứa con mồ côi của anh Trần Văn Lý-một thợ rừng bị thiệt mạng trong trận lũ hôm 3-10-2010

Buổi sáng 5-10, sau một ngày đêm quần quật với  chiếc thuyền của gia  đình mình lao đi cứu dân, cứu được cả 2 du khách nước ngoài, Huỳnh Văn Ninh, 33 tuổi, trưởng thôn Xuân Tiến, xã Sơn Trạch (nơi có hang động Phong Nha-Quảng Bình) đứng nhìn cơ ngơi của mình bị lũ cuốn phăng, chỉ trơ lại nền nhà ngập bùn và mấy viên ngói vỡ ,  nói với phóng viên Tuổi Trẻ: “Mất sạch tài sản cả đời tích cóp nhưng vẫn vui vì bà con mình không ai bị trôi cả. Còn người thì còn của, lo chi !”.

Cái câu nói giản di của người anh hùng  đã cứu hàng trăm người  dân trong lũ dữ ấy thật ra là một chân lý, nhân văn và minh triết: Còn người thì còn của!

Soi  cái chân lý giản dị ấy để nhìn vào các trận lũ lụt trong tháng 10 vừa qua trên dãi đất bắc miền Trung mới thấy con số hơn một trăm người chết và mất tích quả là kinh khủng. Cứ mỗi ngày, con số người chết và mất tích lại nhiều thêm, tăng thêm trong những bản tin thời sự.

Trên trang báo hay trên màn hình vô tuyến, nhắc đến thiệt hại do thiên  tai đó chỉ là những con số thống kê viết bằng mẫu tự latin hiện lên vô hồn,  với con số  “x” người chết, “x”  người mất tích , “x” người bị thương bên cạnh thống kê số nhà ngập, nhà trôi, số gia súc bị chết,  số mét đê bị vỡ, số kg lương thực bị ướt…Phía sau những con số thống kê kia là bao nhiêu phận người, và vì ngập trong một biển thông tin thiên tai,chúng ta như trượt qua những số phận phía sau những con số đó!

Những ngày lũ lụt , tôi đã đến một thôn nhỏ có tên là Bắc Sơn, thuộc huyện Tuyên Hóa (Quảng Bình), phía giáp ranh với Hà Tĩnh.Trận lũ trước , cái xóm nhỏ này có bốn người thợ rừng bị lũ cuốn chết. Bốn người trong số 59 người chết và mất tích của tỉnh này. Tất cả họ đều rất trẻ, tuổi tầm 26 đến 37, ai cũng có gia đình, vợ con.

Đến đấy, ngồi trong những căn nhà tuềnh toàng nghèo khó của họ còn in vết dấu  trận lũ ngập lên tận nóc, di ảnh họ trên bàn thờ và chứng kiến nỗi bi thương đang phủ lên vợ và con của họ mới thấy cái chân lý “Còn người còn của” , mới biết đằng sau một sinh mạng là số phận của bao nhiêu người khác. Họ , những đàn ông trụ cột chết đi để lại  tương lai mịt mù của  gia đình họ, để lại những  người vợ trẻ góa bụa tuổi xuân, và số phận mười mấy đứa trẻ, con cái  của họ chắc chắn vô cùng đáng thương. Đừng  nói chuyện thiệt hại vật chất, hãy nhìn những bé thơ mồ côi kia sẽ lớn lên trong cô độc, thiếu hơi ấm của người cha , nỗi đau mồ côi từ thơ bé ấy không một sự  cứu trợ  nào bù đắp được !

Đã có ai tính , có bao nhiêu đứa con trở thành  mồ côi sau những trận lũ này?Đã có bao nhiêu phụ nữ  trở thành  góa bụa? Bao nhiêu đàn ông thành “gà trống nuôi con” ?

“Còn người còn của”, nhưng nhìn lại công cuộc phòng chống thiên tai của chúng ta, những điều cần kíp , thiết thực nhất để cứu mạng con người dường như không được chú tâm đúng mức.

Một vùng đất không năm nào không có thiên tai bão lũ nhưng vẫn chưa có một lực lượng cứu hộ chuyên biệt và chuyên nghiệp. Bạn đọc xem truyền hình và gọi hỏi: Vì sao cả một biển nước mênh mông như thế, mà mỗi huyện chỉ có vài chiếc ca nô nhỏ bé? Trong tình hình hệ thống giao thông mặt đất bị chia cắt thì đường hàng không là phương tiện nhanh nhất ứng cứu nhưng chúng ta đã có bao nhiêu trực thăng để huy động khẩn cấp?

Chúng ta có những dự án tiêu tốn hàng trăm tỷ , những công trình xây dựng xong rồi .. “đắp chiếu” nhưng lại không thể hỗ trợ cho những gia đình vùng ngập lụt những chiếc xuồng có thể cứu sống cả gia đình mình . Những câu chuyện chúng tôi chứng kiến trong những ngày tác nghiệp giữa vùng lũ cho thấy trong tình huống khẩn cấp như lũ ở Sơn Trạch, với chiếc thuyền nhỏ, hai người dân Lê Văn Điệp và Hoàng Văn Ninh ở đấy đã cứu được hàng trăm người. Hay vụ chiếc xe khách bị lũ trôi ở Hà Tĩnh, khi sự cố xảy ra, kịp thời cứu được những người dân giữa dòng nước lũ lại là những ngư dân bên sông La.

Không năm nào, không địa phương nào không có những cuộc diễn tập cứu hộ cứu nạn trong bão lụt. Có người đóng vai bị nạn, có ca nô xé sóng, có xe cứu thương còi hụ… Những cuộc diễn tập ấy là vô cùng cần thiết, nhưng khi lâm trận, những gì trong thực tế lại dường như  khác cuộc diễn tập hoành tráng kia.

Khi nhớ về những cuộc diễn tập hoành tráng ấy, chúng tôi lại tự hỏi có bao nhiêu em bé trong các trường học của vùng đất quanh năm bão lũ này đã được học bơi ? Chúng ta đã dạy các em rất nhiều điều  nhưng chưa thấy trong chương trình dạy cho các em kỹ năng sống đơn giản này để tự cứu mình khi hữu sự.  Cũng như trong những chuyến hàng cứu trợ cho nhân dân vùng lũ, có năm nào chúng ta nghĩ đến chuyện tặng áo phao hay loại cặp học sinh tự nổi?

Với những gì đã xảy ra trong những ngày qua trên suốt vùng lũ bắc Trung bộ ,dễ nhận thấy  cái “tra”- ( tức giàn gỗ được kê gần sát nóc nhà )-nơi trú ngụ cuối cùng của các hộ dân đã không còn là nơi trú ẩn an toàn bởi mức lũ năm nay đã vượt quá giới hạn ấy.Những tấm hình của mùa lũ năm nay hầu như không còn là cảnh nước ngập trên sân, trong vườn mà có chung một góc nhìn: chụp người dân đang đội mưa ngồi trên nóc nhà hay dỡ ngói kêu cứu…Đó cũng là sự cảnh báo cho những trận lũ trước mắt và dự báo cho  những mùa lũ tiếp theo: Nước dâng cao hơn, làng ngập sâu hơn và mưa lũ hung hãn hơn!

Đường trôi, nhà sập, ruộng đồng bị vùi lấp, ..những điều ấy rồi sẽ được khắc phục, nhưng những sinh mạng con người sẽ không thể nào “cứu trợ” cho sống lại. Đừng quên phía sau sinh mạng một người không chỉ là nỗi đau mất mát mà còn có số phận của nhiều con người khác, nhất là số phận của những em thơ côi cút sau mỗi đận thiên tai.

Bất luận những khó khăn trong ứng cứu giữa nước lũ, bất luận mỗi chuyến trực thăng chỉ cứu được một vài người, chỉ cần đừng quên “Còn người còn của” và quyền được sống của mọi người dân.

Lê Đức Dục